Құрғақ заң
Құрғақ заң — Этанол бар заттарға толықтай тыйым салуды ( медициналық, ғылыми және өндіріс мақсаттарында қолдану саналмайды) көрсететін термин.
"Құрғақ заң" басқа елдерде
КСРО
КСРО-да құрғақ заң бірнеше мәрте енгізіліп отырды. Антиалкогольды қаулының уақытында жылына 5,5 миллион нәресте туған, бұл соңғы 20-30 жылғы көрсеткіштен 500 мыңға көп болған. Әлсіз нәресте саны 8%-ға төмендеген. Ер адамдардың өмір сүру ұзақтығы 2,6 жылға өсті, қылмыс саны күрт азайды.
АҚШ
Америкада "құрғақ заңды" енгізу жөніндегі әңгімелер 18 ғасырда басталады. Дәрігер Бенджамин Раш маскүнемдікті сын астына алып, Пенсельвания штатының атынан жауынгерлерге берілетін күнделікті бір стакан вискиден бас тартуға шақырды. Сол кезде АҚШ азаматтарына күніне бірнеше саптыаяқ виски норма еді, себебі басқа шай, кофе тәріздес сусындар отарлық өнім болып саналды. Оларды басқа метрополиялардан әкелу қажет болды, ал виски сол жерде өндірілді. Жаңа елге өзіндік ұлттық сусын қажет болды, кездейсоқтықтың нәтижесінде ол виски болып шықты. Көбірек мақсатты әрекеттер 1825 жылы Коннектикутта басталды. Ең басында елдегі ішімдік ішуге арналған мекемелердің санын азайту көзделген болатын, бірақ кейіннен 1840 жылы толықтай тыйым салу қажет деген мақсат қойылды. 1905 жылы "құрғақ заң" Канзас, Мэн, Небраска, Солтүстік Дакота секілді штаттарда орнықты, 1912 жылы 9 штатқа, ал 1916 жылы 26 штатқа таралды. АҚШ Бірінші дүниежүзілік соғысқа түскеннен кейін ел үшін астық қорларын сақтау маңызды болды, сол себептен "құрғақ заңның" жақтастары бүкілмемлекеттік ішімдікті өндіруге тыйым салуға қол жеткізді. 1919 жылдың 1 шілдесінен бастап АҚШ-та күші 2,75% асатын шараптар мен ішімдіктерді өндіруге тыйым салынды. Антиалкогольды әрекеттер халық арасында көп қолдауға ие болмады, онымен қоса ол экономикаға зиянын тигізген болатын және осы уақытта ұйымдасқан қылмыс күшейе бастады. Ешқандай салық төлемейтін бутлегерлердің контрабандалық бизнесі оларды миллионерлерге айналдырды. АҚШ-тың әділет министрлігінің деректеріне сүйенсек Нью-Йорк штатындағы заңды орындамау көрсеткіші 95%, Сан-Франциско аймағында 85% жетті, ең аз көрсеткіш 5% Канзас және Юта штаттарында болды. Халықтың наразылығынан кейін 1933 жылы АҚШ Конституциясына жиырма бірінші түзету енгізіліп, "құрғақ заң" өз күшін жоғалтты.
Ислам елдері
Құранда ішімдік ішуге тыйым салынғанымен, кейбір ислам елдерінде заң жүзінде "құрғақ заң" жоқ. Тек кейбір елдер ғана ( Сауд Арабиясы, Біріккен Араб Әмірліктері, Иран) қолданылатын ішімдік мөлшеріне шектеу қойды. Ислам діні басым елдерде "құрғақ заң" болмаса да, адам басына шаққандағы алкоголь мөлшері аз. Мысалы, Түркияда 1983 жылы 1,2 литр болса, КСРО-да 6,1 литр, АҚШ-та 8,1 литр, ал Францияда 13,1 литрге жетген.
Қазақстан
Қазақстанда шамамен халықтың 30% алкоголь сусындарын күнделікті өмірде қолданады. Осыған байланысты Нұрсұлтан Назарбаев спиртті сусындарды кешкі 21:00-ден түскі 12:00-ге дейін сатуға тыйым салатын заңға қол қойды. 2011 жылы мәжіліс депутаты Алдан Смайыл "құрғақ заңды" ұстану керек деген идеяны ұсынды.
Сыртқы сілтемелер
- Қазақстанда "кұрғақ заңды" енгізу ұсынылды
- Ішімдікті сату жайлы тыйым Мұрағатталған 4 наурыздың 2016 жылы.
- Ресей империясы мен КСРО-дағы "құрғақ заң" Мұрағатталған 7 қазанның 2007 жылы.
- Sober thoughts: Myths and Realities of National Prohibition after fifty year.-D.E. Kyvig.//Law, alcohol and order. Perspectives on National *Prohibition.- ed. D.E. Kyvig.-Greenwood Press.-Westport-London.:1985.-219p.-p. 3-21.
- James H. Timberlake.-Prohibition and the progressive movement.-ed. Harvard University Press.-Cambridge-Massachusetts.; 1963.-237p.-p. 5-28.
- Keepers of the spirits. The Judicial Response to Prohibition Enforcement in Florida 1885—1935.-John J. Guthrie, Jr.-Greenwood Press.-Westport.: 1998.-160 p.
- Ann Marie E. Szymanski.-Pathways to Prohibition.-ed. Duke University Press.-Durham, Oklahoma.: 2003.-325p
- Lewis T. Gould.-America in the Progressive Era.-ed. Pearson Education ltd.-London.:2001.-132p.
- Amy Mittleman. — Brewing Battles. A history of American beer.- ed. Algora Publishing.- NY.:2008.-229p.
уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана, мақала, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, seks, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар, ұялы, андроид, iOS, apple, ұялы телефон, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, ДК, веб, компьютер, Құрғақ заң туралы ақпарат, Құрғақ заң дегеніміз не? Құрғақ заң сөзі нені білдіреді?
Қurgak zan Etanol bar zattarga tolyktaj tyjym saludy medicinalyk gylymi zhәne ondiris maksattarynda koldanu sanalmajdy korsetetin termin Қurgak zan baska elderdeKSRO 1985 zhylgy poshta markasy KSRO da kurgak zan birneshe mәrte engizilip otyrdy Antialkogoldy kaulynyn uakytynda zhylyna 5 5 million nәreste tugan bul songy 20 30 zhylgy korsetkishten 500 mynga kop bolgan Әlsiz nәreste sany 8 ga tomendegen Er adamdardyn omir sүru uzaktygy 2 6 zhylga osti kylmys sany kүrt azajdy AҚSh Amerikada kurgak zandy engizu zhonindegi әngimeler 18 gasyrda bastalady Dәriger Bendzhamin Rash maskүnemdikti syn astyna alyp Penselvaniya shtatynyn atynan zhauyngerlerge beriletin kүndelikti bir stakan viskiden bas tartuga shakyrdy Sol kezde AҚSh azamattaryna kүnine birneshe saptyayak viski norma edi sebebi baska shaj kofe tәrizdes susyndar otarlyk onim bolyp sanaldy Olardy baska metropoliyalardan әkelu kazhet boldy al viski sol zherde ondirildi Zhana elge ozindik ulttyk susyn kazhet boldy kezdejsoktyktyn nәtizhesinde ol viski bolyp shykty Kobirek maksatty әreketter 1825 zhyly Konnektikutta bastaldy En basynda eldegi ishimdik ishuge arnalgan mekemelerdin sanyn azajtu kozdelgen bolatyn birak kejinnen 1840 zhyly tolyktaj tyjym salu kazhet degen maksat kojyldy 1905 zhyly kurgak zan Kanzas Men Nebraska Soltүstik Dakota sekildi shtattarda ornykty 1912 zhyly 9 shtatka al 1916 zhyly 26 shtatka taraldy AҚSh Birinshi dүniezhүzilik sogyska tүskennen kejin el үshin astyk korlaryn saktau manyzdy boldy sol sebepten kurgak zannyn zhaktastary bүkilmemlekettik ishimdikti ondiruge tyjym saluga kol zhetkizdi 1919 zhyldyn 1 shildesinen bastap AҚSh ta kүshi 2 75 asatyn sharaptar men ishimdikterdi ondiruge tyjym salyndy Antialkogoldy әreketter halyk arasynda kop koldauga ie bolmady onymen kosa ol ekonomikaga ziyanyn tigizgen bolatyn zhәne osy uakytta ujymdaskan kylmys kүsheje bastady Eshkandaj salyk tolemejtin butlegerlerdin kontrabandalyk biznesi olardy millionerlerge ajnaldyrdy AҚSh tyn әdilet ministrliginin derekterine sүjensek Nyu Jork shtatyndagy zandy oryndamau korsetkishi 95 San Francisko ajmagynda 85 zhetti en az korsetkish 5 Kanzas zhәne Yuta shtattarynda boldy Halyktyn narazylygynan kejin 1933 zhyly AҚSh Konstituciyasyna zhiyrma birinshi tүzetu engizilip kurgak zan oz kүshin zhogaltty Islam elderi Қuranda ishimdik ishuge tyjym salynganymen kejbir islam elderinde zan zhүzinde kurgak zan zhok Tek kejbir elder gana Saud Arabiyasy Birikken Arab Әmirlikteri Iran koldanylatyn ishimdik molsherine shekteu kojdy Islam dini basym elderde kurgak zan bolmasa da adam basyna shakkandagy alkogol molsheri az Mysaly Tүrkiyada 1983 zhyly 1 2 litr bolsa KSRO da 6 1 litr AҚSh ta 8 1 litr al Franciyada 13 1 litrge zhetgen Қazakstan Қazakstanda shamamen halyktyn 30 alkogol susyndaryn kүndelikti omirde koldanady Osygan bajlanysty Nursultan Nazarbaev spirtti susyndardy keshki 21 00 den tүski 12 00 ge dejin satuga tyjym salatyn zanga kol kojdy 2011 zhyly mәzhilis deputaty Aldan Smajyl kurgak zandy ustanu kerek degen ideyany usyndy Syrtky siltemelerҚazakstanda kurgak zandy engizu usynyldy Ishimdikti satu zhajly tyjym Muragattalgan 4 nauryzdyn 2016 zhyly Resej imperiyasy men KSRO dagy kurgak zan Muragattalgan 7 kazannyn 2007 zhyly Sober thoughts Myths and Realities of National Prohibition after fifty year D E Kyvig Law alcohol and order Perspectives on National Prohibition ed D E Kyvig Greenwood Press Westport London 1985 219p p 3 21 James H Timberlake Prohibition and the progressive movement ed Harvard University Press Cambridge Massachusetts 1963 237p p 5 28 Keepers of the spirits The Judicial Response to Prohibition Enforcement in Florida 1885 1935 John J Guthrie Jr Greenwood Press Westport 1998 160 p Ann Marie E Szymanski Pathways to Prohibition ed Duke University Press Durham Oklahoma 2003 325p Lewis T Gould America in the Progressive Era ed Pearson Education ltd London 2001 132p Amy Mittleman Brewing Battles A history of American beer ed Algora Publishing NY 2008 229p
