Соломон аралдары
Бұл мақала Соломон аралдары мемлекеті туралы. Топарал үшін Соломон аралдары (архипелаг) мақаласын көріңіз.
| Соломон аралдары ағылш. Solomon Islands | |||||
| |||||
| Ұран: «To Lead is to Serve» «Жетекшілік ету де — қызмет ету» | |||||
| Әнұран: | |||||
 | |||||
| Тарихы | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Тәуелсіздік күні | 7 шілде 1978 жыл (Британ империясынан) | ||||
| Мемлекеттік құрылымы | |||||
| Ресми тілі | ағылшын тілі | ||||
| Елорда | Хониара | ||||
| Ірі қаласы | Хониара | ||||
| Үкімет түрі | Унитарлы парламенттік конституциялық монархия | ||||
| Патшасы | III Чарльз | ||||
| Мемлекеттік діні | зайырлы мемлекет | ||||
| Географиясы | |||||
| Жер аумағы • Барлығы • % су беті | Әлем бойынша 139 орын 28,400 км² 3.2 | ||||
| Жұрты • Сарап (2016) • Тығыздығы | 599,419 адам (162) 18.1 адам/км² (200) | ||||
| Экономикасы | |||||
| ЖІӨ (АҚТ) • Қорытынды (2019) • Жан басына шаққанда | 1.479 млрд. $ 2.307 $ | ||||
| ЖІӨ (номинал) • Қорытынды (2019) • Жан басына шаққанда | 1.511 млрд. $ 2.357 $ | ||||
| АДИ (2015) | ▲ 0.515 (төмен) (156) | ||||
| Этнохороним | соломондық, соломондықтар | ||||
| Валютасы | (SBD) | ||||
| Қосымша мәліметтер | |||||
| Интернет үйшігі | |||||
| ISO коды | SB | ||||
| ХОК коды | SOL | ||||
| Телефон коды | +677 | ||||
| Уақыт белдеулері | UTC+11:00 және Pacific/Guadalcanal | ||||
Соломон аралдары немесе Сүлеймен аралдары (ағылш. Solomon Islands) — Меланезия аймағына жататын тәуелсіз мемлекет. Соломон аралдары мемлекеті Океаниядағы 6 ірі және 900-ден астам кішігірім аралдарда орналасқан, олардың көбісі аттас архипелагқа жатқызылады. Жер ауданы — 28,400 шаршы километр, халық саны — 700,000. Мемлекет Ұлттар достастығының мүшесі және оның елбасы — Ұлыбритания монархы.
Тарихы
1568 жылы Испания саяхатшысы Альваро де Менданья де Нейра Соломон аралдарын ашты. Ол бұл аралдарды “Соломон аралдары” деп атады, себебі ол аралдарда байлық пен алтын бар деп ойлаған.
1767 жылы Британдық теңізші Джеймс Кук аралдарға келді. Ол аралдардың картасын жасап, аралдардың географиясы туралы мәліметтер жинады.
19 ғасырда Еуропалықтар аралдарда отарлауды бастады. Ұлыбритания, Германия және Франция аралдардың кейбір бөліктерін басқарды. Еуропалықтардың келуі аралдардың тұрмыс тіршілігін өзгертіп, соғыстар мен ауруларды әкелді.
1893 жылы Ұлыбритания Соломон аралдарының көп бөлігін өз отарына айналдырды.
Соломон аралдары Екінші дүниежүзілік соғыстағы маңызды шайқастардың орталығы болды. Жапон әскерлері аралдарды басып алды, бірақ 1945 жылы олар жеңіліске ұшырады.
1978 жылы Соломон аралдары тәуелсіздікке қол жеткізді. Бұл кезеңде аралдарда саяси тұрақсыздық басталды. 1990 жылдарда Аралдарда тайпалар арасындағы қақтығыстар, экономикалық қиындықтар және саяси тұрақсыздық басым болды.
Климаты
Соломон аралдары тропикалық климатпен сипатталады, ол ылғалды, ыстық және біркелкі.
Жыл бойы температура 25-32°C аралығында болады. Температураның ауытқуы аз және маусымдық ерекшеліктері байқалмайды. Ылғалдылық жоғары, әсіресе жаңбырлы маусымда 90%- дан асады.
Жылдық жауын-шашын мөлшері 2500-ден 3500 мм-ге дейін жетеді. Жаңбырдың көпшілігі шығыс және оңтүстік-шығыс желдердің әсерінен жауады.
Соломон аралдарында екі негізгі маусым бар:
- Жаңбырлы маусым: Ноябрьден сәуірге дейін. Бұл кезеңде жаңбыр көп жауады, кейде дауылдар мен тайфундар болады.
- Құрғақ маусым: Мамырдан қазанға дейін. Бұл кезеңде жаңбыр азырақ жауады, ауа температурасы жоғары болады.
Ылғалды және ыстық климат тропикалық ормандардың өсуіне қолайлы жағдай туғызады. Соломон аралдары биоалуантүрлілігіне бай және әлемдегі ең үлкен тропикалық ормандардың бірін қамтиды.
Дауылдар мен тайфундар Соломон аралдарына үлкен қауіп төндіреді. Бұл апаттар аралдардың инфраструктурасына, ауыл шаруашылығына және тұрғындардың өміріне зор зиян келтіреді.
Халқы
Негізгі тілі - піджин тілі. Тұрғындардың көпшілігі меланезиялық этникалық топтарға жатады.
| 1960 | 1961 | 1962 | 1963 | 1964 | 1965 | 1966 | 1967 | 1968 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 117 869 | ↗121 403 | ↗125 068 | ↗128 863 | ↗132 787 | ↗136 847 | ↗141 027 | ↗145 354 | ↗149 926 |
| 1969 | 1970 | 1971 | 1972 | 1973 | 1974 | 1975 | 1976 | 1977 |
| ↗154 876 | ↗160 292 | ↗166 214 | ↗172 599 | ↗179 354 | ↗186 338 | ↗193 447 | ↗200 642 | ↗207 942 |
| 1978 | 1979 | 1980 | 1981 | 1982 | 1983 | 1984 | 1985 | 1986 |
| ↗215 353 | ↗222 905 | ↗230 614 | ↗238 488 | ↗246 502 | ↗254 602 | ↗262 719 | ↗270 809 | ↗278 846 |
| 1987 | 1988 | 1989 | 1990 | 1991 | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 |
| ↗286 868 | ↗294 962 | ↗303 258 | ↗311 849 | ↗320 764 | ↗329 984 | ↗339 490 | ↗349 250 | ↗359 236 |
| 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 |
| ↗369 439 | ↗379 861 | ↗390 493 | ↗401 323 | ↗412 336 | ↗423 529 | ↗434 880 | ↗446 335 | ↗457 827 |
| 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 |
| ↗469 306 | ↗480 745 | ↗492 148 | ↗503 541 | ↗514 964 | ↗526 447 | ↗537 997 | ↗549 598 | ↗561 231 |
| 2017 | ||||||||
| ↗611 343 |
Дереккөздер
- Solomon Islands. International Monetary Fund. Тексерілді, 12 сәуір 2019.
- 2016 Human Development Report. United Nations Development Programme (2016). Тексерілді, 21 наурыз 2017.
- Population, total — Solomon Islands | Data data.worldbank.org. 1 мамыр 2020
Сілтемелер
уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана, мақала, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, seks, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар, ұялы, андроид, iOS, apple, ұялы телефон, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, ДК, веб, компьютер, Соломон аралдары туралы ақпарат, Соломон аралдары дегеніміз не? Соломон аралдары сөзі нені білдіреді?
Koordinattar 9 40 00 o e 160 12 00 sh b 9 66667 o e 160 20000 sh b 9 66667 160 20000 G O Ya Bul makala Solomon araldary memleketi turaly Toparal үshin Solomon araldary arhipelag makalasyn koriniz Solomon araldary agylsh Solomon IslandsҰran To Lead is to Serve Zhetekshilik etu de kyzmet etu Әnuran TarihyTәuelsizdik kүni 7 shilde 1978 zhyl Britan imperiyasynan Memlekettik kurylymyResmi tili agylshyn tiliElorda HoniaraIri kalasy HoniaraҮkimet tүri Unitarly parlamenttik konstituciyalyk monarhiyaPatshasy III CharlzMemlekettik dini zajyrly memleketGeografiyasyZher aumagy Barlygy su beti Әlem bojynsha 139 oryn 28 400 km 3 2Zhurty Sarap 2016 Tygyzdygy 599 419 adam 162 18 1 adam km 200 EkonomikasyZhIӨ AҚT Қorytyndy 2019 Zhan basyna shakkanda 1 479 mlrd 2 307 ZhIӨ nominal Қorytyndy 2019 Zhan basyna shakkanda 1 511 mlrd 2 357 ADI 2015 0 515 tomen 156 Etnohoronim solomondyk solomondyktarValyutasy SBD Қosymsha mәlimetterInternet үjshigiISO kody SBHOK kody SOLTelefon kody 677Uakyt beldeuleri UTC 11 00 zhәne Pacific Guadalcanal Solomon araldary nemese Sүlejmen araldary agylsh Solomon Islands Melaneziya ajmagyna zhatatyn tәuelsiz memleket Solomon araldary memleketi Okeaniyadagy 6 iri zhәne 900 den astam kishigirim araldarda ornalaskan olardyn kobisi attas arhipelagka zhatkyzylady Zher audany 28 400 sharshy kilometr halyk sany 700 000 Memleket Ұlttar dostastygynyn mүshesi zhәne onyn elbasy Ұlybritaniya monarhy Tarihy1568 zhyly Ispaniya sayahatshysy Alvaro de Mendanya de Nejra Solomon araldaryn ashty Ol bul araldardy Solomon araldary dep atady sebebi ol araldarda bajlyk pen altyn bar dep ojlagan 1767 zhyly Britandyk tenizshi Dzhejms Kuk araldarga keldi Ol araldardyn kartasyn zhasap araldardyn geografiyasy turaly mәlimetter zhinady 19 gasyrda Europalyktar araldarda otarlaudy bastady Ұlybritaniya Germaniya zhәne Franciya araldardyn kejbir bolikterin baskardy Europalyktardyn kelui araldardyn turmys tirshiligin ozgertip sogystar men aurulardy әkeldi 1893 zhyly Ұlybritaniya Solomon araldarynyn kop boligin oz otaryna ajnaldyrdy Solomon araldary Ekinshi dүniezhүzilik sogystagy manyzdy shajkastardyn ortalygy boldy Zhapon әskerleri araldardy basyp aldy birak 1945 zhyly olar zheniliske ushyrady 1978 zhyly Solomon araldary tәuelsizdikke kol zhetkizdi Bul kezende araldarda sayasi turaksyzdyk bastaldy 1990 zhyldarda Araldarda tajpalar arasyndagy kaktygystar ekonomikalyk kiyndyktar zhәne sayasi turaksyzdyk basym boldy KlimatySolomon araldary tropikalyk klimatpen sipattalady ol ylgaldy ystyk zhәne birkelki Zhyl bojy temperatura 25 32 C aralygynda bolady Temperaturanyn auytkuy az zhәne mausymdyk erekshelikteri bajkalmajdy Ylgaldylyk zhogary әsirese zhanbyrly mausymda 90 dan asady Zhyldyk zhauyn shashyn molsheri 2500 den 3500 mm ge dejin zhetedi Zhanbyrdyn kopshiligi shygys zhәne ontүstik shygys zhelderdin әserinen zhauady Solomon araldarynda eki negizgi mausym bar Zhanbyrly mausym Noyabrden sәuirge dejin Bul kezende zhanbyr kop zhauady kejde dauyldar men tajfundar bolady Қurgak mausym Mamyrdan kazanga dejin Bul kezende zhanbyr azyrak zhauady aua temperaturasy zhogary bolady Ylgaldy zhәne ystyk klimat tropikalyk ormandardyn osuine kolajly zhagdaj tugyzady Solomon araldary bioaluantүrliligine baj zhәne әlemdegi en үlken tropikalyk ormandardyn birin kamtidy Dauyldar men tajfundar Solomon araldaryna үlken kauip tondiredi Bul apattar araldardyn infrastrukturasyna auyl sharuashylygyna zhәne turgyndardyn omirine zor ziyan keltiredi HalkyNegizgi tili pidzhin tili Turgyndardyn kopshiligi melaneziyalyk etnikalyk toptarga zhatady 1960 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 1968117 869 121 403 125 068 128 863 132 787 136 847 141 027 145 354 149 9261969 1970 1971 1972 1973 1974 1975 1976 1977 154 876 160 292 166 214 172 599 179 354 186 338 193 447 200 642 207 9421978 1979 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 215 353 222 905 230 614 238 488 246 502 254 602 262 719 270 809 278 8461987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 286 868 294 962 303 258 311 849 320 764 329 984 339 490 349 250 359 2361996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 369 439 379 861 390 493 401 323 412 336 423 529 434 880 446 335 457 8272005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 469 306 480 745 492 148 503 541 514 964 526 447 537 997 549 598 561 2312017 611 343DerekkozderSolomon Islands International Monetary Fund Tekserildi 12 sәuir 2019 2016 Human Development Report United Nations Development Programme 2016 Tekserildi 21 nauryz 2017 Population total Solomon Islands Data data worldbank org 1 mamyr 2020Siltemeler
