Максимильен Робеспьер
Максимильен Мари Изидор де Робеспьер (фр. Maximilien de Robespierre) (6.5.1758, Франция, Аррас қаласы — 28.7.1794, Париж) — француз революциясының қайраткері, диктатор. Париждегі және (Париж) универcитетінің заң факультетінде (1780) оқыған. Сол кезде Робеспьерге ағартушылардың, әсіресе идеясы зор ықпал еткен. 1781 жылдан адвокат болып істеп, саяси процестерге араласты. 1789 ж. наурызда Бас штаттарға үшінші сословиенің депутаты болып сайланды. Робеспьер халықтық өкімет билігін және саяси теңдік орнату үшін күресті. 1789 ж. 14 шілдеде басталған Ұлы француз революциясын қызу қолдады. Бірте-бірте Робеспьердің халық арасында беделі артты, оны бірнеше демократиялық ұйымдар: , , Марсель, Тулон, т.б. қалалар клубтары қолдады. 1792 ж. наурыздан бастап өзі шығарған “Конституция қорғаушысы” атты журналда жалпыға бірдей сайлану құқығын енгізуді талап етті. 1792 ж. 11 тамызда құрамына сайланды. Тамыздың аяғында депутат болды. тақтан түсіруге және оның өлім жазасына кесілуіне белсене араласты. Дегенмен кейбір депутаттар оны диктатураға ұмтылушы деп айыптады. Ол бірге Жиронданың өкімет билігін құлатқан халық көтерілісі (1793 ж. 31 мамыр — 2 маусым) нәтижесінде өкімет басына келген яковиншілердің саяси басшыларының бірі болды. 1793 ж. 27 шілдеде қоғамдық құтқару комитетінің құрамына кіріп, оның басшысы болып сайланды. Бұрын халық билігін, бостандық пен теңдікті жақтайтын ол билікке келген соң қатігез диктаторға айналды. Өзіне қарсы пікір білдірушілерді қырғынға ұшыратты. Тек Парижде ғана 1300 адам өлтірілді. Робеспьер өзінің жақын достарынан да қауіптеніп, елге жаппай террор енгізді. Ақырында өзі де террордың құрбаны болды. 1794 ж. 27 шілдеде Робеспьерді тұтқындау туралы шешім қабылдап, 28 шілде күні Революциялық трибунал шешімімен өлім жазасына кесілді.
Дереккөздер:
- Қазақ энциклопедиясы, 7 - том
- ҚИзбр. тр., т. 1 — 3, М., 1965.
- J.Massіn Robespіerre, Parіs, 1956; Мусский И., Сто великих диктаторов, М., 2000.
| Бұл мақаланы Уикипедия сапа талаптарына лайықты болуы үшін уикилендіру қажет. |
 | Бұл — мақаланың бастамасы. Бұл мақаланы толықтырып, дамыту арқылы, Уикипедияға көмектесе аласыз. Бұл ескертуді дәлдеп ауыстыру қажет. |
уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана, мақала, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, seks, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар, ұялы, андроид, iOS, apple, ұялы телефон, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, ДК, веб, компьютер, Максимильен Робеспьер туралы ақпарат, Максимильен Робеспьер дегеніміз не? Максимильен Робеспьер сөзі нені білдіреді?
Maksimilen Mari Izidor de Robesper fr Maximilien de Robespierre 6 5 1758 Franciya Arras kalasy 28 7 1794 Parizh francuz revolyuciyasynyn kajratkeri diktator Parizhdegi zhәne Parizh univercitetinin zan fakultetinde 1780 okygan Sol kezde Robesperge agartushylardyn әsirese ideyasy zor ykpal etken 1781 zhyldan advokat bolyp istep sayasi procesterge aralasty 1789 zh nauryzda Bas shtattarga үshinshi soslovienin deputaty bolyp sajlandy Robesper halyktyk okimet biligin zhәne sayasi tendik ornatu үshin kүresti 1789 zh 14 shildede bastalgan Ұly francuz revolyuciyasyn kyzu koldady Birte birte Robesperdin halyk arasynda bedeli artty ony birneshe demokratiyalyk ujymdar Marsel Tulon t b kalalar klubtary koldady 1792 zh nauryzdan bastap ozi shygargan Konstituciya korgaushysy atty zhurnalda zhalpyga birdej sajlanu kukygyn engizudi talap etti 1792 zh 11 tamyzda kuramyna sajlandy Tamyzdyn ayagynda deputat boldy taktan tүsiruge zhәne onyn olim zhazasyna kesiluine belsene aralasty Degenmen kejbir deputattar ony diktaturaga umtylushy dep ajyptady Ol birge Zhirondanyn okimet biligin kulatkan halyk koterilisi 1793 zh 31 mamyr 2 mausym nәtizhesinde okimet basyna kelgen yakovinshilerdin sayasi basshylarynyn biri boldy 1793 zh 27 shildede kogamdyk kutkaru komitetinin kuramyna kirip onyn basshysy bolyp sajlandy Buryn halyk biligin bostandyk pen tendikti zhaktajtyn ol bilikke kelgen son katigez diktatorga ajnaldy Өzine karsy pikir bildirushilerdi kyrgynga ushyratty Tek Parizhde gana 1300 adam oltirildi Robesper ozinin zhakyn dostarynan da kauiptenip elge zhappaj terror engizdi Akyrynda ozi de terrordyn kurbany boldy 1794 zh 27 shildede Robesperdi tutkyndau turaly sheshim kabyldap 28 shilde kүni Revolyuciyalyk tribunal sheshimimen olim zhazasyna kesildi Maksimilen RobesperDerekkozder Қazak enciklopediyasy 7 tom ҚIzbr tr t 1 3 M 1965 J Massin Robespierre Paris 1956 Musskij I Sto velikih diktatorov M 2000 Bul makalany Uikipediya sapa talaptaryna lajykty boluy үshin uikilendiru kazhet Bul makalanyn bastamasy Bul makalany tolyktyryp damytu arkyly Uikipediyaga komektese alasyz Bul eskertudi dәldep auystyru kazhet
