КСРО халық әртісі
КСРО халық әртісі (орыс. Народный артист СССР) — бұл кеңестік театр, музыка, кино, цирк, телевизия және радио хабарларын дамытуда жалпы танылған КСРО халықтарының көрнекті өнер қайраткерлеріне берілетін құрметті атақ. КСРО Орталық Атқару Комитетінің 1936 жылғы 6 қыркүйектегі № 47 Жарлығымен бекітілген.
| КСРО халық әртісі | |
|---|---|
 | |
| Шынайы атауы | орыс. Народный артист СССР |
| Мемлекет |  КСРО |
| Түрі | төсбелгі |
| Жағдайы | берілмейді |
| Негізделді | 13 қаңтар 1936 жыл |
| Алғашқы иегері | 6 қыркүйек 1936 жыл |
| Соңғы иегері | 21 желтоқсан 1991 жылы |
| Барынша ұсынылған | 1006 адам |
| Төменгі марапаты | Одақтық республиканың халық әртісі |
| People's Artist of the USSR Ортаққорда | |
Тарихы
1919 жылы Кеңес үкіметі 1936 жылға дейін КСРО-да көрнекті өнер қайраткерлеріне берілетін ең жоғары құрметті атақ болған «Республика халық әртісі» құрметті атағын бекітті. Алғашқы халық әртістерінің қатарында композитор Д.Е.Модин, әншілер Федор Шаляпин, Леонид Собинов болды. 1936 жылдан бастап ең жоғары құрметті атақ «КСРО халық әртісі» болды. «РКФСР халық әртісі» атағы мен басқа одақтық республикалардың халық әртістері атақтарынан айырмашылығы, «КСРО халық әртісі» атағы музыка және басқа да сахна өнері саласындағы ерекшелік дәрежесінен жоғарырақ болды.
Құрметті атақ туралы ереже
- «КСРО халық әртісі» құрметті атағы шығармашылық қауымды тәрбиелеуде кеңестік театрдың, музыканың, киноның, цирктің, теледидар немесе радио хабарларының дамуына ерекше үлес қосқан аса көрнекті өнер қайраткерлеріне берілді.
- «КСРО халық әртісі» атағын КСРО Мәдениет министрлігі, КСРО Мемлекеттік кинематография комитеті, КСРО Телевизия және радио хабарларын тарату мемлекеттік комитеті, КСРО Кинематографистер одағының басқармалары және КСРО Композиторлар одағы бере алды.
- Марапат Құрмет грамотасынан, төсбелгіден және куәліктен тұрды.
- Төсбелгіні кеуденің оң жағына тағып, егер аталған атақпен марапатталған адамдарда КСРО ордендері болса, олардың үстіне қойылды.
Төсбелгінің сипаттамасы
«КСРО халық әртісі» төсбелгісі алтын жалатылған жасалған және құлақшасы бар түбінің өлшемі 22,5х23,5 мм болатын түріндегі төртбұрышты пішінге ие. Белгінің орталық бөлігінде «КСРО халық әртісі» деген жазу, ал төменде орақ пен балғаның бедерлі бейнесі орналасқан. Белгі жиектелмеген. Барлық кескіндер мен жазулар шығыңқы болып келеді. Төсбелгі 18 х 21 мм өлшемді алтын жалатылған төртбұрышты тағанға құлақша пен үзбе арқылы жалғанады. Тағанның түбінде лавр бұтақтарының бейнесі суреттелген. Оның үстіңгі жағы қызыл қатқыл таспамен жабылған. Тағанның артқы жағында белгіні киімге тағуға арналған түйреуіш бар.
КСРО халық әртістері
1936 жылы 6 қыркүйекте «КСРО халық әртісі» құрметті атағын алған алғашқы әртістер:
- Бәйсейітова Күләш Жасынқызы;
- ;
- Немирович-Данченко Владимир Иванович;
- ;
- ;
- ;
- ;
- ;
- ;
- ;
- Саксаганский Панас Карпович;
- ;
- Хорава Акакий Алексеевич.
«КСРО халық әртісі» құрметті атағын соңғы рет 1991 жылы 20 және 21 желтоқсанда 11 адам (Алла Пугачева, және Олег Янковскийді қосқанда) алған болатын.
«КСРО халық әртісі» құрметті атағы барлығы 1006 адамға берілді.
Қазіргі уақытта тірі КСРО халық әртістерінің ішінде бұл атақты бұрын иеленген (1965 жылы 1 қарашада) балерина болды.
2025 жылы 19 мамырда Юрий Григорович қайтыс болғаннан кейін егде жастағы КСРО халық әртісі — опера және камералық әнші (1928 жылы 8 қазанда туған). Туған жылы бойынша ең жас тірі КСРО халық әртісі балерина (1956 жылы 15 мамырда туғ.).
КСРО халық әртісі атағын алған ең жас иелері (23 жас) мен Күләш Байсейітова (24 жас).
Әдебиет
- Колесников Г. А., Рожков А. М. Ордена и медали СССР. — Минск: Народная асвета, 1986. — С. 99.
уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана, мақала, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, seks, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар, ұялы, андроид, iOS, apple, ұялы телефон, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, ДК, веб, компьютер, КСРО халық әртісі туралы ақпарат, КСРО халық әртісі дегеніміз не? КСРО халық әртісі сөзі нені білдіреді?
KSRO halyk әrtisi orys Narodnyj artist SSSR bul kenestik teatr muzyka kino cirk televiziya zhәne radio habarlaryn damytuda zhalpy tanylgan KSRO halyktarynyn kornekti oner kajratkerlerine beriletin kurmetti atak KSRO Ortalyk Atkaru Komitetinin 1936 zhylgy 6 kyrkүjektegi 47 Zharlygymen bekitilgen KSRO halyk әrtisiShynajy atauy orys Narodnyj artist SSSRMemleket KSROTүri tosbelgiZhagdajy berilmejdiNegizdeldi 13 kantar 1936 zhylAlgashky iegeri 6 kyrkүjek 1936 zhylSongy iegeri 21 zheltoksan 1991 zhylyBarynsha usynylgan 1006 adamTomengi marapaty Odaktyk respublikanyn halyk әrtisiPeople s Artist of the USSR OrtakkordaTarihy1919 zhyly Kenes үkimeti 1936 zhylga dejin KSRO da kornekti oner kajratkerlerine beriletin en zhogary kurmetti atak bolgan Respublika halyk әrtisi kurmetti atagyn bekitti Algashky halyk әrtisterinin katarynda kompozitor D E Modin әnshiler Fedor Shalyapin Leonid Sobinov boldy 1936 zhyldan bastap en zhogary kurmetti atak KSRO halyk әrtisi boldy RKFSR halyk әrtisi atagy men baska odaktyk respublikalardyn halyk әrtisteri ataktarynan ajyrmashylygy KSRO halyk әrtisi atagy muzyka zhәne baska da sahna oneri salasyndagy erekshelik dәrezhesinen zhogaryrak boldy Қurmetti atak turaly erezhe KSRO halyk әrtisi kurmetti atagy shygarmashylyk kauymdy tәrbieleude kenestik teatrdyn muzykanyn kinonyn cirktin teledidar nemese radio habarlarynyn damuyna erekshe үles koskan asa kornekti oner kajratkerlerine berildi KSRO halyk әrtisi atagyn KSRO Mәdeniet ministrligi KSRO Memlekettik kinematografiya komiteti KSRO Televiziya zhәne radio habarlaryn taratu memlekettik komiteti KSRO Kinematografister odagynyn baskarmalary zhәne KSRO Kompozitorlar odagy bere aldy Marapat Қurmet gramotasynan tosbelgiden zhәne kuәlikten turdy Tosbelgini keudenin on zhagyna tagyp eger atalgan atakpen marapattalgan adamdarda KSRO ordenderi bolsa olardyn үstine kojyldy Tosbelginin sipattamasy KSRO halyk әrtisi tosbelgisi altyn zhalatylgan zhasalgan zhәne kulakshasy bar tүbinin olshemi 22 5h23 5 mm bolatyn tүrindegi tortburyshty pishinge ie Belginin ortalyk boliginde KSRO halyk әrtisi degen zhazu al tomende orak pen balganyn bederli bejnesi ornalaskan Belgi zhiektelmegen Barlyk keskinder men zhazular shygynky bolyp keledi Tosbelgi 18 h 21 mm olshemdi altyn zhalatylgan tortburyshty taganga kulaksha pen үzbe arkyly zhalganady Tagannyn tүbinde lavr butaktarynyn bejnesi surettelgen Onyn үstingi zhagy kyzyl katkyl taspamen zhabylgan Tagannyn artky zhagynda belgini kiimge taguga arnalgan tүjreuish bar KSRO halyk әrtisteriTolyk makalasy 1936 zhyly 6 kyrkүjekte KSRO halyk әrtisi kurmetti atagyn algan algashky әrtister Bәjsejitova Kүlәsh Zhasynkyzy Nemirovich Danchenko Vladimir Ivanovich Saksaganskij Panas Karpovich Horava Akakij Alekseevich KSRO halyk әrtisi kurmetti atagyn songy ret 1991 zhyly 20 zhәne 21 zheltoksanda 11 adam Alla Pugacheva zhәne Oleg Yankovskijdi koskanda algan bolatyn KSRO halyk әrtisi kurmetti atagy barlygy 1006 adamga berildi Қazirgi uakytta tiri KSRO halyk әrtisterinin ishinde bul atakty buryn ielengen 1965 zhyly 1 karashada balerina boldy 2025 zhyly 19 mamyrda Yurij Grigorovich kajtys bolgannan kejin egde zhastagy KSRO halyk әrtisi opera zhәne kameralyk әnshi 1928 zhyly 8 kazanda tugan Tugan zhyly bojynsha en zhas tiri KSRO halyk әrtisi balerina 1956 zhyly 15 mamyrda tug KSRO halyk әrtisi atagyn algan en zhas ieleri 23 zhas men Kүlәsh Bajsejitova 24 zhas ӘdebietKolesnikov G A Rozhkov A M Ordena i medali SSSR Minsk Narodnaya asveta 1986 S 99
