Шақпақ ата мешіті
Шақпақ ата мешіті – Республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізіміне енген діни сәулет өнері ескерткіші.
Орналасқан жері
Маңғыстау облысы Түпқараған ауданындағы Таушық ауылынан батысқа қарай 25 км жердегі қорымда орналасқан.
Тарихы
Жартастан қашап салынған Шақпақ ата мешітінің құрылысын зерттеуші ғалымдар Г.Ц. Медоев 9-10 ғасырларға, ал С. Әжіғалиев 12-13 ғасырлардағы сәулет өнері ескерткішіне жатқызады.
Сипаты
Мешіттің орталық күмбезі бөлмені басып өтетін ұзын түзара, оның екі қапталында қоржын үй орналасқан. Орталық намаз оқитын бөлме залының (5,0х4,5 м) төрт бұрышынан жұмыр бағаналар қашалып, олардың арасы сәнді дарбазамен байланыстырылған. Залдың төбесінен күмбез ойылып, одан цилиндр тәрізді ойынды (биіктігі 1,55 м) шығарылған. Ойынды сырттағы шаршы жобадағы павильонмен жалғасады. Павильон орталық бөлмеге жарық түсіріп тұрған ойындыны жауын-шашыннан қорғаумен қатар, бақылау мұнарасы қызметін де атқарған. Қос қапталындағы бөлмелердің солтүстік жағындағысы жолаушылар аялдайтын ханака (сәкісі бар) болуы ықтимал. Ал оңтүстік жағындағы бөлменің төргі қабырғасында михраб, оның екі жағынан шағын екі бөлме ойылған. Мешіттің қабырғаларында арнайы жасалған өрнек белгілері байқалмайды, тек әр жерінде тайыз қашалған қуыстар бар. Негізгі әшекей-өрнек бас кіре берістің тақтасы мен босаға қабырғаларын нақыштауға (жануарлар, қару-жарақ, салт атты адам суреттері, жазулар, тағы басқа) жұмсалған. Осы қорымда жер астынан тұрғызылған Шақпақ ата мешітінен басқа 10 — 19 ғасырлар аралығында іргесі қаланған сағанатам, құлпытас, сағана-қойтас сияқты көптеген діни ескерткіштер де сақталған.
Дереккөздер
- Қазақ Энциклопедиясы, 9 том 18 бөлім
уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана, мақала, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, seks, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар, ұялы, андроид, iOS, apple, ұялы телефон, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, ДК, веб, компьютер, Шақпақ ата мешіті туралы ақпарат, Шақпақ ата мешіті дегеніміз не? Шақпақ ата мешіті сөзі нені білдіреді?
Shakpak ata meshiti Respublikalyk manyzy bar tarih zhәne mәdeniet eskertkishterinin memlekettik tizimine engen dini sәulet oneri eskertkishi Shakpak ata zher asty meshiti men korymy XIV gasyr XX gasyrdyn basy Batys korinisi Shakpak ata meshitiShakpak ata zher asty meshiti XIV g Ortalyk kүmbezdi zaldyn ishki korinisi Ornalaskan zheriMangystau oblysy Tүpkaragan audanyndagy Taushyk auylynan batyska karaj 25 km zherdegi korymda ornalaskan TarihyZhartastan kashap salyngan Shakpak ata meshitinin kurylysyn zertteushi galymdar G C Medoev 9 10 gasyrlarga al S Әzhigaliev 12 13 gasyrlardagy sәulet oneri eskertkishine zhatkyzady SipatyMeshittin ortalyk kүmbezi bolmeni basyp otetin uzyn tүzara onyn eki kaptalynda korzhyn үj ornalaskan Ortalyk namaz okityn bolme zalynyn 5 0h4 5 m tort buryshynan zhumyr baganalar kashalyp olardyn arasy sәndi darbazamen bajlanystyrylgan Zaldyn tobesinen kүmbez ojylyp odan cilindr tәrizdi ojyndy biiktigi 1 55 m shygarylgan Ojyndy syrttagy sharshy zhobadagy pavilonmen zhalgasady Pavilon ortalyk bolmege zharyk tүsirip turgan ojyndyny zhauyn shashynnan korgaumen katar bakylau munarasy kyzmetin de atkargan Қos kaptalyndagy bolmelerdin soltүstik zhagyndagysy zholaushylar ayaldajtyn hanaka sәkisi bar boluy yktimal Al ontүstik zhagyndagy bolmenin torgi kabyrgasynda mihrab onyn eki zhagynan shagyn eki bolme ojylgan Meshittin kabyrgalarynda arnajy zhasalgan ornek belgileri bajkalmajdy tek әr zherinde tajyz kashalgan kuystar bar Negizgi әshekej ornek bas kire beristin taktasy men bosaga kabyrgalaryn nakyshtauga zhanuarlar karu zharak salt atty adam suretteri zhazular tagy baska zhumsalgan Osy korymda zher astynan turgyzylgan Shakpak ata meshitinen baska 10 19 gasyrlar aralygynda irgesi kalangan saganatam kulpytas sagana kojtas siyakty koptegen dini eskertkishter de saktalgan DerekkozderҚazak Enciklopediyasy 9 tom 18 bolim
