Меңдіқара ауданы
Меңдіқара ауданы — Қостанай облысының солтүстігінде орналасқан әкімшілік бөлік. 1930 жылы ұйымдасып, 1963 жылы қаңтарда "Боровской ауданы" болып қайта құрылды. Жерінің аумағы 6,6 мың км². Орталығы – Боровской ауылы.
| Қазақстан ауданы | |||
| Меңдіқара ауданы | |||
| |||
| Әкімшілігі | |||
|---|---|---|---|
| Облысы | |||
| Аудан орталығы | Боровской | ||
| Ауылдық округтер саны | 11 | ||
| Ауыл саны | 34 | ||
| Әкімі | Ғабит Мәжитұлы Бекбаев | ||
| Аудан әкімдігінің мекенжайы | Боровской ауылы, Королёв көшесі, №5 | ||
| Тарихы мен географиясы | |||
| Координаттары | 53°48′36″ с. е. 64°09′00″ ш. б. / 53.81000° с. е. 64.15000° ш. б. (G) (O) (Я)Координаттар: 53°48′36″ с. е. 64°09′00″ ш. б. / 53.81000° с. е. 64.15000° ш. б. (G) (O) (Я) | ||
| Құрылған уақыты | 17 желтоқсан 1930 жыл | ||
| Жер аумағы | 6,61 мың км² | ||
| Уақыт белдеуі | UTC+5:00 | ||
| Тұрғындары | |||
| Тұрғыны | 22 100 адам (2023) | ||
| Ұлттық құрамы | орыстар (54,22%) | ||
| Сандық идентификаторлары | |||
| Автомобиль коды | 10 | ||
| Меңдіқара ауданының әкімдігі | |||
|
| |||
Географиялық орны
Шығысында Ұзынкөл, Сарыкөл, батысында Фёдоров, оңтүстігінде Қостанай, Алтынсарин аудандарымен, солтүстігінде Ресей Федерациясымен шектеседі.
Жер бедері
Меңдіқара ауданының жер бедері жазық. Шеткі жақтары Тобыл, Үй, Обаған өзендерінің және олардың шағын салаларының аңғарларымен тілімделген. Оңтүстіктен солтүстікке қарай едәуір еңіс, теңіз деңгейінен биіктігі 200 м-ден 83 м-ге дейін төмендейді. Жер қойнауындағы кен байлықтарынан темір кентасы, отқа төзімді балшық, әйнектік және қиыршық құм, т.б. барланған.
Климаты, өсімдігі мен жануарлар дүниесі
Климаты тым континенттік, қысы суық, жазы жылы. Ауаның орташа температурасы қаңтарда -17…-18 °C, шілдеде 20…22 °C. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 300–350 мм, оның 70–75%-ы жылдың жылы мезгілінде жауады. Ірі көлдері: , Алакөл. Алакөлде балықшылық дамыған. Меңдіқара ауданы түгелдей қара топырақ белдемінде орналасқан. Тобыл мен Обаған өзендері суайрығының негізгі батыс бөлігін қара, ал оның қарағай ормандары өсетін жерлерінде күлгін топырақ алып жатыр. Өзен аңғарлары мен жайылымдардың топырағы аллювийлі. Сортаң топырақ негізінен Обаған өзенінің аңғарында кездеседі. Қара топырақты жерлері түгелдей дерлік егін егуге пайдаланылады. Дөңес жерлердің едәуір бөлігіндегі ормандарда қарағай, қайың, терек, т.б. өседі. Жануарлар дүниесінен қасқыр, түлкі, қарсақ, т.б., ал кемірушілерден күзен, ақтышқан, аламан, қосаяқ, сарышұнақ, оңтүстігінде суыр кездеседі. Өзендер мен су айдындарында ондатр, құндыз, т.б., ормандарда елік, түлкі, т.б. тіршілік етеді. Құстардан дала бозторғайы, бөдене, орманда қара және ақ құрлар, шіл, өзен мен көлдерде: үйректің бірнеше түрі, қасқалдақ, қаз, аққу, су жағаларында: жылқышы, тауқұдірет, қызғыш мекендейді.
Халқы
| 1939 | 1959 | 1970 | 1979 | 1989 | 1999 | 2009 | 2021 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 39724 | ▲44265 | ▲50874 | ▼47356 | ▲47784 | ▼39632 | ▼32016 | ▼26058 |
Тұрғындар саны – 27 279 адам (2019). Ұлттық құрамы: қазақтар – 36,33%, орыстар – 52,58%, украиндар – 4,40%, немістер – 2,23%, беларустар – 1,43%, татарлар – 1,45%, әзербайжандар – 0,38%, башқұрттар – 0,32%, басқа ұлт өкілдері – 0,89%.
Әкімшілік бөлінісі
34 елді мекен 1 ауылдық әкімдік пен 10 ауылдық округке біріктірілген:
| Әкімшілік бірлік | Орталығы | Елді мекендері | Халқы (2021) |
|---|---|---|---|
| Алёшин ауылдық округі | Молодёжное ауылы | 3 | ▼1202 |
| Боровской ауылдық округі | Боровской ауылы | 1 | ▼8807 |
| Будённый ауылдық округі | Будённовка ауылы | 2 | ▼999 |
| Введен ауылдық округі | Введенка ауылы | 2 | ▼905 |
| Краснопреснен ауылдық округі | Красная Пресня ауылы | 4 | ▼1158 |
| Қарақоға ауылдық округі | Ұзынағаш ауылы | 4 | ▼627 |
| Ломоносов ауылдық округі | Қасқаат ауылы | 3 | ▼919 |
| Михайлов ауылдық округі | Михайловка ауылы | 4 | ▼2969 |
| Первомай ауылдық округі | Первомайское ауылы | 5 | ▼2774 |
| Соснов ауылдық округі | Харьковское ауылы | 5 | ▼1763 |
| Теңіз ауылдық әкімдігі | Теңіз ауылы | 1 | ▼424 |
Шаруашылығы
Аудан негізінен ауыл шаруашылығына маманданған аудан. Мұнда ауыл шаруашылығына жарамды жердің аумағы 506,6 мың га, оның 303,5 га-сы егістікке пайдаланылады. 2002 жылы ауданда 497 шаруа қожалықтары, 68 ЖШС, 5 АҚ, 7 ӨК ұйымдастырылды. Егіншіліктің басты саласы – астық өндірісі. Мал шаруашылығы ет-сүт бағытындағы сиыр, ет-май бағытындағы шошқа, аздап биязы жүнді қой және жылқы мен құс өсіруге маманданған. Ауданда 41 мың га жерді орман алып жатыр. Оны күтіп-баптаумен және өсірумен Боровской, өзынкөл және Усаков орман шаруашылықтары айналысады. Меңдіқара ауданында ауыл шаруашылығы шикізаты мен жергілікті табиғи ресурстар негізінде май шайқау, ұн тарту, құрылыс материалдарын өндіру, ағаш өңдеу өнеркәсібі өркендеген.
Боровской ауылында май зауыты, диірмен, кішігірім тігін фабрикасы, кірпіш зауыты, темір-бетон, қиыршықтас, әктас және ағаш бұйымдарын жасайтын цехтар, педагокикалық колледж, кәсіптік-технологиялық мектеп, жалпы білім беретін 47 мектеп пен мектеп-интернат, 28 кітапхана, 10 мәдениет үйі, аудандық аурухана, тубдиспансер, қымызбен емдейтін санаторий, 25 фельдшерлік-акушерлік пункт пен 6 дәріхана бар.
Дереккөздер
- Тарихи анықтама. Меңдіқара ауданы әкімінің ресми сайты. Тексерілді, 25 желтоқсан 2016.
- Қазақстан Республикасы халқының жынысы және жергілікті жердің типіне қарай саны (2023 жылғы 1 қаңтарға)
- Қазақстан Республикасы халқының жекелеген этностары бойынша саны (2022 жыл басына)
- Ресей империясы, КСРО халық санақтары
- ҚР халық санақтары Мұрағатталған 10 қазанның 2023 жылы.
уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана, мақала, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, seks, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар, ұялы, андроид, iOS, apple, ұялы телефон, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, ДК, веб, компьютер, Меңдіқара ауданы туралы ақпарат, Меңдіқара ауданы дегеніміз не? Меңдіқара ауданы сөзі нені білдіреді?
Mendikara audany Қostanaj oblysynyn soltүstiginde ornalaskan әkimshilik bolik 1930 zhyly ujymdasyp 1963 zhyly kantarda Borovskoj audany bolyp kajta kuryldy Zherinin aumagy 6 6 myn km Ortalygy Borovskoj auyly Қazakstan audanyMendikara audanyEltanbasyӘkimshiligiOblysyҚostanaj oblysyAudan ortalygyBorovskojAuyldyk okrugter sany11Auyl sany34ӘkimiҒabit Mәzhituly BekbaevAudan әkimdiginin mekenzhajyBorovskoj auyly Korolyov koshesi 5Tarihy men geografiyasyKoordinattary53 48 36 s e 64 09 00 sh b 53 81000 s e 64 15000 sh b 53 81000 64 15000 G O Ya Koordinattar 53 48 36 s e 64 09 00 sh b 53 81000 s e 64 15000 sh b 53 81000 64 15000 G O Ya Қurylgan uakyty17 zheltoksan 1930 zhylZher aumagy6 61 myn km Uakyt beldeuiUTC 5 00TurgyndaryTurgyny22 100 adam 2023 Ұlttyk kuramyorystar 54 22 kazaktar 35 11 ukraindar 4 13 nemister 2 19 tatarlar 1 46 belarustar 1 23 baskalary 1 66 Sandyk identifikatorlaryAvtomobil kody10Mendikara audanynyn әkimdigiGeografiyalyk ornyShygysynda Ұzynkol Sarykol batysynda Fyodorov ontүstiginde Қostanaj Altynsarin audandarymen soltүstiginde Resej Federaciyasymen shektesedi Zher bederiMendikara audanynyn zher bederi zhazyk Shetki zhaktary Tobyl Үj Obagan ozenderinin zhәne olardyn shagyn salalarynyn angarlarymen tilimdelgen Ontүstikten soltүstikke karaj edәuir enis teniz dengejinen biiktigi 200 m den 83 m ge dejin tomendejdi Zher kojnauyndagy ken bajlyktarynan temir kentasy otka tozimdi balshyk әjnektik zhәne kiyrshyk kum t b barlangan Klimaty osimdigi men zhanuarlar dүniesiKlimaty tym kontinenttik kysy suyk zhazy zhyly Auanyn ortasha temperaturasy kantarda 17 18 C shildede 20 22 C Zhauyn shashynnyn zhyldyk ortasha molsheri 300 350 mm onyn 70 75 y zhyldyn zhyly mezgilinde zhauady Iri kolderi Alakol Alakolde balykshylyk damygan Mendikara audany tүgeldej kara topyrak beldeminde ornalaskan Tobyl men Obagan ozenderi suajrygynyn negizgi batys boligin kara al onyn karagaj ormandary osetin zherlerinde kүlgin topyrak alyp zhatyr Өzen angarlary men zhajylymdardyn topyragy allyuvijli Sortan topyrak negizinen Obagan ozeninin angarynda kezdesedi Қara topyrakty zherleri tүgeldej derlik egin eguge pajdalanylady Dones zherlerdin edәuir boligindegi ormandarda karagaj kajyn terek t b osedi Zhanuarlar dүniesinen kaskyr tүlki karsak t b al kemirushilerden kүzen aktyshkan alaman kosayak saryshunak ontүstiginde suyr kezdesedi Өzender men su ajdyndarynda ondatr kundyz t b ormandarda elik tүlki t b tirshilik etedi Қustardan dala boztorgajy bodene ormanda kara zhәne ak kurlar shil ozen men kolderde үjrektin birneshe tүri kaskaldak kaz akku su zhagalarynda zhylkyshy taukudiret kyzgysh mekendejdi Halky1939 1959 1970 1979 1989 1999 2009 2021 39724 44265 50874 47356 47784 39632 32016 26058 Turgyndar sany 27 279 adam 2019 Ұlttyk kuramy kazaktar 36 33 orystar 52 58 ukraindar 4 40 nemister 2 23 belarustar 1 43 tatarlar 1 45 әzerbajzhandar 0 38 bashkurttar 0 32 baska ult okilderi 0 89 Әkimshilik bolinisi34 eldi meken 1 auyldyk әkimdik pen 10 auyldyk okrugke biriktirilgen Әkimshilik birlik Ortalygy Eldi mekenderi Halky 2021 Alyoshin auyldyk okrugi Molodyozhnoe auyly 3 1202Borovskoj auyldyk okrugi Borovskoj auyly 1 8807Budyonnyj auyldyk okrugi Budyonnovka auyly 2 999Vveden auyldyk okrugi Vvedenka auyly 2 905Krasnopresnen auyldyk okrugi Krasnaya Presnya auyly 4 1158Қarakoga auyldyk okrugi Ұzynagash auyly 4 627Lomonosov auyldyk okrugi Қaskaat auyly 3 919Mihajlov auyldyk okrugi Mihajlovka auyly 4 2969Pervomaj auyldyk okrugi Pervomajskoe auyly 5 2774Sosnov auyldyk okrugi Harkovskoe auyly 5 1763Teniz auyldyk әkimdigi Teniz auyly 1 424SharuashylygyAudan negizinen auyl sharuashylygyna mamandangan audan Munda auyl sharuashylygyna zharamdy zherdin aumagy 506 6 myn ga onyn 303 5 ga sy egistikke pajdalanylady 2002 zhyly audanda 497 sharua kozhalyktary 68 ZhShS 5 AҚ 7 ӨK ujymdastyryldy Eginshiliktin basty salasy astyk ondirisi Mal sharuashylygy et sүt bagytyndagy siyr et maj bagytyndagy shoshka azdap biyazy zhүndi koj zhәne zhylky men kus osiruge mamandangan Audanda 41 myn ga zherdi orman alyp zhatyr Ony kүtip baptaumen zhәne osirumen Borovskoj ozynkol zhәne Usakov orman sharuashylyktary ajnalysady Mendikara audanynda auyl sharuashylygy shikizaty men zhergilikti tabigi resurstar negizinde maj shajkau un tartu kurylys materialdaryn ondiru agash ondeu onerkәsibi orkendegen Borovskoj auylynda maj zauyty diirmen kishigirim tigin fabrikasy kirpish zauyty temir beton kiyrshyktas әktas zhәne agash bujymdaryn zhasajtyn cehtar pedagokikalyk kolledzh kәsiptik tehnologiyalyk mektep zhalpy bilim beretin 47 mektep pen mektep internat 28 kitaphana 10 mәdeniet үji audandyk auruhana tubdispanser kymyzben emdejtin sanatorij 25 feldsherlik akusherlik punkt pen 6 dәrihana bar DerekkozderTarihi anyktama Mendikara audany әkiminin resmi sajty Tekserildi 25 zheltoksan 2016 Қazakstan Respublikasy halkynyn zhynysy zhәne zhergilikti zherdin tipine karaj sany 2023 zhylgy 1 kantarga Қazakstan Respublikasy halkynyn zhekelegen etnostary bojynsha sany 2022 zhyl basyna Resej imperiyasy KSRO halyk sanaktary ҚR halyk sanaktary Muragattalgan 10 kazannyn 2023 zhyly
